Kiel oni kondutas

The trouble with fighting for human freedom is that one spends most of one’s time defending scoundrels. For it is against scoundrels that oppressive laws are first aimed, and oppression must be stopped at the beginning if it is to be stopped at all.

La problemo de advokati por homa libereco estas, ke oni pasigas la plejparton da onia tempo defendante kanajlojn. Ĉar kanajlojn leĝoj premaj unue celas, kaj premo devas esti ĉesigita komence, se oni volas ĝin ĉiuokaze ĉesigi.

H. L. Mencken (1880 - 1956)

Pli kaj pli ofte, mi trovas min mem devante defendi miajn politikajn kontraŭulojn, aŭ devante disputi kontraŭ tiuj, kun kiuj mi supoze konsentas. La ĉisupra citaĵo temas pri esprima libereco, pri kio mi ege zorgas, kaj mi povas ĝin simpatii. Sed pri esprima libereco mi ne volas skribi. Anstataŭe, mi volas skribi pri la amuza afero, kiun ni homoj faras, kiam ni interagas kun aliaj uloj. Anstataŭ doni al ili tutan ŝarĝon de nia personaj opinioj, ni cenzuras nin mem kaj mutigas niajn konvinkojn je la intereso de kunekzistado. Oni nomas ĉi tiun ĝentilecon.

Entute, ĉi tiu memcenzuro estas Bona Afero™. Kiam oni interagas kun uloj, kiuj havas tute aliajn kulturojn, devenojn aŭ konvinkojn, neeviteble okazas malkonsentoj aŭ konfliktoj. Ekzistas tempo kaj loko por ĉio, sed kutime kunekzistado havas prioritaton, do ambaŭ partioj konsentas inhibi ilian malŝaton de strangaĵoj de unu la alia, kaj praktiki toleremon.

Por nutri ĉi tiu kunekzistadon kaj toleremon, iu (konjekteble) elpensis la kondutkodon. Sub kundutkodo, ni konsentas observi komunajn regulojn por nia komuna profito kaj ĝojeco. Efektive, ĉi tiuj reguloj plenumas la memcenzuron, kiun la plejparto da homoj jam praktikis iamaniere.

Sed kio, se la kondutkodo mem ne memcenzuras?

Geek Feminism & FreeBSD

Freŝdate, FreeBSD alprenis novan kondutkodon. Bonkiale ĉi tiu kaŭzis pli ol iom da disputado. Ĉi tiu afiŝo tamen ne interesiĝas pri la disputado. Prefere, mi volas konstati kial ĉi tiu kondutkodo ne estas ŝatita.

Komence ni renkontas malbonan aferon. La FreeBSD kondutkodo estas derivita de kondutkodo, kiu enhavas la sekvan tekston:

The Geek Feminism community prioritizes marginalized people’s safety over privileged people’s comfort. The Geek Feminism Anti-Abuse Team will not act on complaints regarding:

  • ‘Reverse’ -isms, including ‘reverse racism,’ ‘reverse sexism,’ and ‘cisphobia’ (because these things don’t exist)

  • Reasonable communication of boundaries, such as “leave me alone,” “go away,” or “I’m not discussing this with you.”

  • Refusal to explain or debate social justice concepts

  • Communicating in a ‘tone’ you don’t find congenial

  • Criticizing racist, sexist, cissexist, or otherwise oppressive behavior or assumptions

La Geek Feminism komunumo prioritatigas sekurecon de bagateligitaj homoj ol komforto de privilegiaj homoj. La Geek Feminism antifiaga skipo ne intervenos je kulpigoj, kiuj temas pri:

  • ‘Renvers’ -ismos, inkluzive de ‘renversa racismo,’ ‘renversa seksismo,’ kaj ‘cisfobio’ (ĉar ĉi tiuj aferoj ne ekzistas)

  • Prudenta komunikado de limoj, kiel “lasu min sola,” “foriru,” aŭ “mi ne pridiskutas ĉi tiun kun vi.”

  • Malkonsento de klarigi aŭ kontesti sociajn justecajn konceptojn

  • Komunikado je ‘tono’, kiun vi ne trovas simpatia.

  • Kritikado de racismaj, seksismaj, cisseksismaj, aŭ aliamaniere premaj konduto aŭ supozoj

Fonto: Geek Feminism Code of Conduct.

Mi sincere esperas, ke mi ne devas malŝpari multajn klavpremojn asertante, kiel aĉa ĉi tiu teksto estas. Ĝi estas diskriminacia, neas la malfacilecojn, kiujn iuj homoj povus travivi, kaj cenzuras kritikon. Ĝi estas ege opiniema en ĝia tono.

Feliĉe, la homoj FreeBSD havis la saĝon forigi ĉi tiun sekcion. Malfeliĉe, ili ne havis la saĝon trovi alian kondutkodon por alĝustigi kaj alpreni. Do ili alvenis al ĉi tiu listo (kiun mi ne tradukos):

Harassment includes but is not limited to:

  • Comments that reinforce systemic oppression related to gender, gender identity and expression, sexual orientation, disability, mental illness, neurodiversity, physical appearance, body size, age, race, or religion.*

  • Unwelcome comments regarding a person’s lifestyle choices and practices, including those related to food, health, parenting, drugs, and employment.*

  • Deliberate misgendering.*

  • Deliberate use of “dead” or rejected names.*

  • Gratuitous or off-topic sexual images or behaviour in spaces where they’re not appropriate.*

  • Physical contact and simulated physical contact (e.g., textual descriptions like “*hug*” or “*backrub*”) without consent or after a request to stop.*

  • Threats of violence.

  • Incitement of violence towards any individual, including encouraging a person to commit suicide or to engage in self-harm.

  • Deliberate intimidation.

  • Stalking or following.

  • Harassing photography or recording, including logging online activity for harassment purposes.

  • Sustained disruption of discussion.

  • Unwelcome sexual attention.*

  • Pattern of inappropriate social contact, such as requesting/assuming inappropriate levels of intimacy with others.*

  • Continued one-on-one communication after requests to cease.

  • Deliberate “outing” of any private aspect of a person’s identity without their consent except as necessary to protect vulnerable people from intentional abuse.*

  • Publication of non-harassing private communication without consent.

  • Publication of non-harassing private communication with consent but in a way that intentionally misrepresents the communication (e.g., removes context that changes the meaning).

  • Knowingly making harmful false claims about a person.

Fonto: FreeBSD Code of Conduct, steletoj estas la mia.

Se vi estas simila al mi, vi neverŝajne iam faros iun el ĉisupraj aferoj (krom la absurda linio pri virtualaj brakumoj, sed mi tiun malatentas en ĉi tiu afiŝo). Do ne ekzistas problemo, ĉu ne? Klare la ĉisupraj aferoj teruras, kaj oni ilin prave malpermesas en la FreeBSD komunumo.

Sed kial la ĉisupraj reguloj ne mencias ion ajn pri mokado de parolmaniero aŭ lingvokapablo (aŭ manko de ĝi)? Certe malpermesado de tiuj aferoj ege laŭtemas en internacia komunumo kun multe da nedenaskaj anglaj parolantoj. Fakte, eĉ pli evidenta preterlaso estas la tuta manko de deklaro pri kulturo, naskolando aŭ nacieco.

Kial “mispronomi”—temo, kiu rilatas nur etan frakcion da kontribuantoj—ricevas lokon sur tiu listo, sed ne la antaŭjuĝo de onia angla scipovo, kiu rilatas grandan parton da kontribuantoj? Nu, se ni pridiskutas ĉi tiun, kial ni ne inkluzivu eĉ pli da aferoj? La holokaŭsto estas malbona afero, kiu okazis. Certe oni devus ankaŭ inkluzivi neo de holokaŭsto en tiu listo. Parolante pri mortigo, eble ni ankaŭ povus klarigi, ke ne akcepteblas fanfaroni pri manĝado de viando aŭ aliaj bestaj produktaĵoj por agaci veganon.

Kompreneble mi ŝercas. Aŭ male, mi tute ne ŝercas. Ĉiuj aferoj, kiujn mi menciis, estas validaj punktoj, kaj estus malĝentila fari iun el ili. Iuj pli gravas, certe, sed mi ne anticipus renkonti iun ajn el ili dum agrabla renkonto.

Praktike ne eblas krei tutan liston de ĉiuj aferoj, kiuj estas neakceptebla/nedeziranda konduto. Vi devus solvi etikon, mi supozas. Sed tio igas onin scivoli: Kial estas la aferoj, kiuj estas en tiu listo, en tiu listo? Kial ili estas prioritatigitaj ol aliaj, egale validaj aferoj?

La respondo ne surprizas. La kondutkodo havas partiemon. Ĝi klare prezentas ĝian partiemon: Virinismo. Nu, ĉu vi estas virinisto aŭ ne ne gravas. Tio, kio gravas, estas, ke la kondutkodo ordonas al vi praktiki inhibon ĉirkaŭ aliuloj, sed ĝi mem praktikas nenion. Mi konservative markis ĉiuj virinismo-rilatajn (kaj kvir-rilatajn) erojn kun steleto. Mi povus esti avida kaj marki pli da erojn, sed ĉi tio ŝajnis sufiĉa laŭ mi. Se vi nombras, vi vidos, ke preskaŭ duono da eroj havas klaran virinisman emon.

Tamen kial ĉi tiu partiemo estas problemo? Se vi simpatias virinismon aŭ konsentas, ke la virinismemaj eroj estas neakceptebla konduto, tiu povus esti vera demando. Tiuokaze, vi devus preni paŝon malantaŭen kaj “kontroli vian privilegion”, por uzi iom da virinisma ĵargono. Kial unu partiemo aŭ mondkoncepto indas prioritaton ol la aliajn? Bezonas ia ŝovinismo esti tiel konvinkita pri onia praveco, ke oni kodigas sian opiniojn, por ke aliuloj devas konduti konforme al onia mondkoncepto.

La partiemo igas al ĉiuj, kiuj ne tenas tiun emon, senti sin ekskluzivitaj, tute detruante la tutan punkton de havi kondutkodon ĉiuokaze: Bonvenigi homojn de ege aliaj devenoj kaj konvinkoj, kaj igi ilin harmonii.

Do ni komencis kun prudenta memcenzuro, inhibo kaj toleremo, kaj alvenis al simple malatenti tiojn kaj devigi aliulojn obei onian mondkoncepton.

Vorteto pri bigotismo

Labeling people who have an unpopular view as somehow intrinsically bad or immoral, declaring such views as intolerable even to hold, is now a big part of our culture and is having an impact on our conversations and our politics.

[…]

I support same sex marriage, yet am deeply uncomfortable with the assumption that anyone with reservations must be a bigot and a homophobe. That is the level of the debate in Australia, and it is championed by so-called “progressives”, who display with glee the same intolerance they rightly accuse churches as historically holding.

Fonto: Gay Alcorn. Conservatives love to hate political correctness, but the left should rail against it too. The Guardian.

Sed Carmen, eble vi diras, kial vi protektas bigotojn? Ĉar ili ne estas bigotaj, estas la simpla respondo. Pli ofte ol ne, ili estas politikaj kontraŭuloj aŭ homoj de alia deveno, ne malamindaj uloj. Granda parto de bona kondutkodo estas supozado de bonintenco.

Mi havas proprajn opiniojn pri multe da temoj, pro tio ke mi simpatias miajn politikajn kontraŭulojn, kiuj estas celita de ĉi tiuj kondutkodoj. Mi estas konvinkita vegetarano, eraranta vegano. Mi neniam instigus ĝenadon kontraŭ viandomanĝuloj, sed kondutkodero, kiu specife protektas viandomanĝuloj kontraŭ kritikado de ilia elekto de manĝaĵo min kolerigus. Ne ĉar tio inhibus mian liberecon esti malafabla, sed ĉar tia ero implicus al mi, ke ĉi tiu komunumo alprenas aktivan starpunkton kontraŭ miaj personaj konvinkoj ĝis tia grado, ke ili sentas, ke necesas protekti miajn politikajn kontraŭulojn kontraŭ ĝenado. La senpartieco, kiu estas necesega por igi diversajn homojn harmonii, estas for.

Pli grave, ĉi tiuj partiemaj reguloj kontraŭproduktemas. Specife en okazo de mispronomado aŭ misnomado, inkluzivigo de regulo estas pli malhelpa ol helpa. La homoj, kiu skeptikas pri transgenreco, vidas “mispronomi” en la sama listo kiel “minacoj de perforto”, kaj prave ili rimarkas, ke iliaj personaj konvinkoj estas senkreditigitaj, malŝatitaj kaj atakitaj. Ordonas ilin toleri ion, kun kio ili ege malkonsentas, kondutkodo kiu aktive maltoleras ilin. Ĉi tiuj homoj rigardas tiun kondutkodon kiel leĝo, kiu malrajte estas partiema kontraŭ ili, anstataŭ unuiganta dokumento predikante toleremon.

Kaj kio okazas, kiam homoj malŝatas leĝon?

Lex iniusta non est lex.

Leĝo maljusta ne estas leĝo.

St. Augustine (354 - 430)

Bona kondutkodo

Ubuntu is about showing humanity to one another: the word itself captures the spirit of being human.

We want a productive, happy and agile community that can welcome new ideas in a complex field, improve every process every year, and foster collaboration between groups with very different needs, interests and skills.

We gain strength from diversity, and actively seek participation from those who enhance it. This code of conduct exists to ensure that diverse groups collaborate to mutual advantage and enjoyment. We will challenge prejudice that could jeopardise the participation of any person in the project.

[…]

Fonto: Ubuntu Code of Conduct.


We invite and encourage everybody to express their opinions on relevant topics. All participants should at all times feel at ease to do so without fearing any form of attack, reprisal or harassment. We ask everybody to be respectful and considerate towards each other, especially when attempting to provide constructive criticism.

To foster tolerance, respect and hospitality in our community, we agree not to engage in discriminatory, disparaging or offensive speech or actions, including as to (but not limited to) gender, sexuality, race, nationality, religion or profession. We are a community of many different nationalities and backgrounds, and we cherish our strength in diversity.

Fonto: FSFE Code of Conduct. Rimarko: Mi kunverkis ĉi tiun kondutkodon.

Bona kondutkodo invitas, bonvenigas kaj protektas ĉiuj. Ĝi ne alprenas politikan starpunkton kaj nutras senpartian ĉirkaŭaĵon en kiu homoj de ege diversaj devenoj kaj konvinkoj povas kunlabori.

Bona kondutkodo supozas bonan fidon kaj bonintencon. Ĝi konfirmas, ke estas malfacila por iuj harmonii, kaj estas neevitebla, ke iuj konfliktos pro aliaj komprenemoj pri konvena konduto. Ĉi tie en Nederlando, estas kutima kisi trifoje sur vango kiel saluto. Iu el alia kulturo eble ne aprezus esti kisita sur vango. Sed anstataŭ malpermesi ĉi tiun norman kutimon aŭ supozi malintencon de vangkisantoj, ambaŭ partioj devus praktiki plenatenton kaj toleremon.

Bona kondutkodo konsenteblas. Oni volas, ke ĉiu, kiu legas la kondutkodon, sentas sin pli bone kaŭze de ĝin legi, kaj volas ĝin observi. La nura malkonsentebla afero en la tuta dokumento estas la devo de ĉiuj partoprenantoj esti respektema kaj tolerema al unu la alia. Kelkaj homoj ne respektemas aŭ toleremas, tamen oni probable ne volas ĉi tiujn homojn. Ĉiu alia estas bonvena, kaj estas grava, ke ĉiuj tiuj legantoj de la kondutkodo sentas, ke tiu dokumento ilin sufice bonvenigas kaj protektas.

La kondutkodo de FreeBSD fiaskas je ĉiuj tiuj flankoj. Ĝi estas kodigita opiniodokumento, kiu supozas malbonan fidon kaj altigas la zorgojn de unu politika ideologio ol la zorgoj de ĉiuj aliaj. Ĝi legas preskaŭ kiel leĝaro, kaj mi ne povas imagi kiel iu ajn povas senti sin pli bone post legi tiun, devante suferi mizeran liston de priskriboj de malbona konduto. Fakte, la kondutkodo de FreeBSD kontraŭ-intuicie sentigas min malpli sekura. Ĝin legante, sentas kiel la kontrolantoj devas aktive penadi forbari fifarantojn de laŭvortaj krimoj. Tio tute ne rekuraĝigas.

Sed se tiuj aferoj ne estas specife malpermesitaj, kiel oni konfidas, ke la komunumo staros kontraŭ ili se ili okazus? La mallonga respondo estas, ke vi ne povas, ne kun plena certeco. Tamen tio justas, ĉar neniu ricevas ĉi tiun specifan certecon. Ni ĉiuj dependas de nia opa sindevigo al toleremo, anstataŭ de partiema listo de specife malpermesitaj aferoj. Tia listo ĉiam partiemas, ĉar listo, kiu traktas zorgojn de ĉiu estus senfine longa kaj enhavus plurajn kontraŭdirojn.

Mi tamen povas diri kun certeco, ke ĉiujn aferojn, kiujn la FreeBSD kondutkodo malpermesas, ankaŭ la Ubuntu kaj FSFE komunumoj malpermesas. Nu, krom eble virtualajn brakumojn. Mi prenus kelkajn el ili.

TL:NL: Katoj kaj hundoj

En ideala komunumo, katoj kaj hundoj kunvivas. Bona kondutkodo tion faciligas. Ĉar hundoj estas societemaj bestoj, ili iniciatas verki kondutkodon por harmonio inter ĉiu. Interalie, ĝi enhavas:

Neakceptebla konduto inkluzivas:

  • Dormi sur klavaron de aliulo.

  • Miaŭi tro laŭte.

  • Sibli.

Sensurprize la katoj malkontentas legante ĉi tiun. Ili scias, ke farado de ĉi tiujn aferojn estas malbona konduto, sed ili sentas, ke la lingvaĵo maljuste ilin celas, kaj ke ĝi favoras hundojn.

Le katoj tamen pli saĝas ol la hundoj. Anstataŭ proponi, ke iliaj kulpigoj ankaŭ inkluziviĝu en la kondutkodo (flari pugojn, boji tro laŭte, leki vizaĝojn), ili kreas novan kondutkodon, kiu ne enhavas specifajn aferojn:

The Animal Software Foundation and the global Animal community welcome and encourage participation by everyone. Our community is based on mutual respect, tolerance, and encouragement, and we are working to help each other live up to these principles. We want our community to be more diverse: whoever you are, and whatever your background, we welcome you.

La Besto Programaro Fondaĵo kaj la tutmonda Besto komunumo bonvenigas kaj kuraĝigas partoprenon de ĉiu. Nia komunumo baziĝas sur reciproka respekto, toleremo, kaj kuraĝigo, kaj ni klopodas helpi unu la alian atingi ĉi tiujn principojn. Ni volas, ke nia komunumo estu pli diversa: kiu ajn vi estas, kio ajn via deveno, ni bonvenas vin.

Fonto: Python Diversity Statement, iomete aliigita.

Sub ĉi tiu nova kondutkodo, nek flarado de pugoj nek dormado sur klavaro de aliulo estas permesita (nu, malpleje ne senkonsente), kvankam ili ne specife menciiĝas. Tio signifas, ke nek katojn nek hundojn la kondutkodo kolerigas.

La mizero finiĝis kaj ili ĝoje vivis kune.